Short-term changes of chemical composition in the spring in relation forestage in subwatersheds of Malinowski stream in Silesia Beskid Mtn

Amanda Kosmowska , Stanisław Małek , Mirosław Żelazny

Abstract

Ogólne prawidłowości obiegu jonów w środowisku są znane. Warto jednak zauważyć, że działalność człowieka z różnym natężeniem uwidacznia się w środowisku przyrodniczym, niekiedy zmieniając obieg hydrochemiczny jonów. Zlewnia Malinowskiego Potoku położona w Beskidzie Zachodnim w masywie Skrzycznego była w latach 80-90 XX w. narażona na silne antropogeniczne oddziaływania. W ich wyniku w znacznym stopniu został uszkodzony drzewostan, doszło do jego rozpadu, w wyniku którego zostały wylesione przygrzbietowe fragmenty zlewni. Celem badań było określenie krótkookresowych zmian składu chemicznego wód źródlanych drenujących dwa odmienne fragmenty zlewni: źródło drenuje wody ze zlewni zalesionej oraz pozbawionej drzewostanu w zlewni Malinowskiego Potoku. Krótkookresowe zmiany składu chemicznego wód badano w okresie letnim. W sposób ciągły na dwóch stanowiskach (co 10 minut) mierzono miernikiem wieloparametrowym YSI PLUS cechy fizycznochemiczne wód (tj. temperaturę, przewodność, pH i tlen). W celu określenia natężenia przepływu zamontowano dwa przelewy Thomsona, rejestrując stan wody cyfrowym limnimetrem Odyssey Capacitance Water Level Probes. Próbki wody zebrano przy pomocy dwóch autosamplerów (Teledyne ISCO 6712) z częstością od 1 godziny (zwykle 2 godziny) do 12 godzin. Od maja 2013 r. systematycznie prowadzono eksperymenty dobowe, podczas których pobierano próbki wody synchronicznie ze wszystkich trzech stanowisk. Przeprowadzono sześć eksperymentów, podczas których pobierano próbki wody co dwie godziny (10-11.07, 11-12.07, 15-16.07, 16-17.07, 29-30.07, 30-31.07); cztery eksperymenty (18-19.05, 19-20.05, 13-14.07, 14-15.07) co godzinę, oraz po dwa eksperymenty: co 6 godzin (29.04-11.05, 25.06-07.07) i 12 godzin (29.04-11.05, 25.06-07.07) i jeden co trzy godziny (02-05.08). Pod względem hydrochemicznym badane wody należą do strefy hipergenicznej i charakteryzują się niskim odczynem (pH<7) i mineralizacją wody (~75 mg/L). Według klasyfikacji Szczukariewa-Prikłońskiego przeważają wody złożone z dominacją wśród anionów siarczanów natomiast wśród kationów wapnia. Spośród związków biogennych często w wodach źródlanych w członie hydrochemicznym pojawiają się azotany. Jest to niezwykle interesujące, gdyż zwykle azotany są jonem deficytowym, występują w niskich stężeniach i nie są typotwórcze. W wodach Malinowskiego Potoku wśród anionów zwykle w typie hydrochemicznym pojawiają się wodorowęglany. Krótkookresowe zmiany stężeń jonów są wyraźne i regularne zwłaszcza azotanów w czasie dób bezopadowych. W wodzie ze źródła drenującego zalesiony obszar alimentacji najniższe stężenie NO3 występuje w godzinach nocnych a wyższe w czasie dnia. Wody cieku i źródła drenującego wylesiony fragment zlewni mają podobny przebieg stężenia azotanów, który cechuje się nieregularnością.W celu aktualizacji istniejących w bazach SILP-u Leśnych Map Numerycznych (LMN), na mapach tych zaznaczono: aktualny przebieg cieków z zaznaczeniem ich charakteru (stały lub okresowy) z podziałem na istniejące i dorysowane na tle podziału powierzchniowego lasu, warstwic, ważniejszych dróg oraz pięter klimatyczno-roślinnych i siedliskowych typów lasu. Obliczono również sumaryczną długość cieków, powierzchnie zlewni oraz powierzchnie wzdłuż ich koryt przyjmując zmienne odległości od koryt zależnie od pięter klimatyczno-roślinnych i wielkości nachylenia zboczy: w reglu górnym 5 m, reglu środkowym 10 m, reglu dolnym 20 m po obu stronach koryta a w obszarze źródliskowym w promieniu 10 m od źródła. Konkretne zalecenia hodowlane dla obszarów źródliskowych i w sąsiedztwie cieków opisano dla każdego piętra klimatyczno-roślinnego.
Author Amanda Kosmowska
Amanda Kosmowska,,
-
, Stanisław Małek (FoF / IoEaS)
Stanisław Małek,,
- Institute of Ecology and Silviculture
, Mirosław Żelazny
Mirosław Żelazny,,
-
Other language title versionsKrótkookresowe zmiany składu chemicznego wód źródlanych w zależności od lesistości zlewni cząstkowych Malinowskiego Potoku w Beskidzie Śląskim
Pages61-62
Publication size in sheets0.3
Book Pierzgalski Edward, Janek Magdalena (eds.): Woda w środowisku leśnym : IV Międzynarodowa Konferencja "Las i woda" : abstrakty, 2013, Instytut Badawczy Leśnictwa, ISBN 978-83-62830-26-8, 80 p.
Internal identifierWL/17/10
Languageen angielski
Not used for evaluationyes
Score (nominal)0
Score sourceconferenceIndex
Citation count*
Additional fields
FinansowanieThe present research was funded by Grant No. NSC – 2011/01/B/NZ9/04615 – The impact of deforestation caused by the ecological disaster on spatial variation and changes in the chemistry of spring water and sur- face water in the Beskid Śląski Mts
Cite
Share Share

Get link to the record


* presented citation count is obtained through Internet information analysis and it is close to the number calculated by the Publish or Perish system.
Back
Confirmation
Are you sure?